Na Wschód » zabytki

Wakacje krymskie – Chersonez Taurydzki

nawschod — Wed, 01 Sep 2010 18:56:09 +0000

Chersonez Taurydzki jest kolejnym miejscem, które koniecznie trzeba zobaczyć będąc w Sewastopolu. W starożytności nazwą tą określano cały Krym, dzisiaj jest to wielkie muzeum na otwartym powietrzu. Chersonez jest kolejnym świadectwem starożytnej przeszłości półwyspu. Ruiny kryją ślady cywilizacji greckiej, rzymskiej i bizantyjskiej. Nad nimi góruje złota kopuła soboru Św. Włodzimierza a w pobliżu, wśród resztek starych murów kryje się baptysterium, gdzie miał miejsce symboliczny chrzest Rusi Kijowskiej. Cały teren leży w bezpośrednim sąsiedztwie morza, co jeszcze dodaje mu malowniczości i kolorytu.

Chersonez Taurydzki założyli greccy koloniści w 528 r. p. n. e. Przez jakiś czas miasto funkcjonowało jako niezależny byt. Później, uciekając się przed zagrożeniem ze strony Scytów, wpadło w zależność od Królestwa Pontu. Jak to zwykle bywało w tamtych czasach, w końcu znalazło się w granicach imperium rzymskiego. Po rozpadzie Cesarstwa Rzymskiego Chersonez znalazł się w granicach Bizancjum. W 988 roku został zdobyty przez Rusinów pod wodzą Włodzimierza I Wielkiego. Tu właśnie miał odbyć się chrzest ruskiego kniazia, który ostatecznie włączył Ruś Kijowską w obręb kultury bizantyjskiej. By przypieczętować ten, jakże istotny z politycznego punktu widzenia, fakt, Włodzimierz pojął za żonę siostrę bizantyjskiego cesarza – Annę. W XII i XIV wieku miasto było dwukrotnie najeżdżane przez Mongołów, co ostatecznie położyło kres jego historii.

Każdy turysta powinien spędzić jakiś czas spacerując wśród starożytnych murów Chersonezu. Wstęp jest oczywiście płatny, ale miejsce warte jest tej ceny. Mnie osobiście najbardziej zauroczyły ruiny starożytnej greckiej świątyni położone tuż nad skalistym urwiskiem. Nie mogliśmy również nie odnaleźć pamiątkowej chrzcielnicy kniazia Włodzimierza.

Nie jestem w stanie podpowiedzieć, w jaki sposób można dojechać do Chersonezu. My w okolicę trafiliśmy nieco przypadkiem, by odkryć, że właśnie znaleźliśmy się kilkaset metrów od tego zabytkowego miejsca. Kursuje tam jednak wiele miejskich autobusów, więc z dotarciem na miejsce nie powinno być problemu.

Fotorelacja z Litwy

nawschod — Sat, 08 May 2010 20:25:30 +0000

Ponieważ sezon urlopowy zbliża się wielkimi krokami, najwyższa pora zabrać się za planowanie wakacji. Osobiście gorąco polecam podróż na Litwę, którą sami kilka lat temu odwiedziliśmy. Wspomnienia z tej wyprawy uwieczniliśmy na zdjęciach, którymi mam zamiar się z Wami podzielić. Jeśli ktoś natomiast ma ochotę na nieco więcej informacji, zachęcam do przeczytania wspomnień z naszej podróży na Litwę.

Rumuńskie wspomnienia – Eforie Sud i Konstanca

nawschod — Mon, 17 Aug 2009 19:55:56 +0000

Po ponad dwóch miesiącach od naszego powrotu z Rumunii, dotarłem w końcu szczęśliwie do ostatniego odcinka Rumuńskich wspomnień. Po opuszczeniu gościnnego Vama Veche udaliśmy się na północ, w kierunku Konstancy. Naszym celem nie było jednak największe miasto Dobrudży, ale jedna z nadmorskich wiosek, Eforie Sud. Z tego miejsca do Konstancy jest jedynie kilka kilometrów, co bardzo nam odpowiadało pod względem logistycznym, jako że następnego dnia wcześnie rano musieliśmy wracać do Bukaresztu.

Eforie Sud

Eforie jest wioską ciągnącą się wzdłuż morza i jeziora jednocześnie. Składa się z dwóch zasadniczych części, tworzących właściwie odrębne miejscowości. Północna to Eforie Nord a południowa, w której my na jedną noc przycupnęliśmy, Eforie Sud. Przyznam, że po rzuceniu okiem na obie, nasz wybór wydał się nam średnio trafny. Zwłaszcza przed sezonem, bowiem wioska południowa sprawiała wrażenie bardziej zacisznej i mniej przyciągającej turystów. Co zważywszy na fakt, że byliśmy tam niemal jedynymi turystami, powodowało, że była zbyt spokojna nawet jak na nasz gust. Większość pensjonatów i hoteli była jeszcze zamknięta, tak że znalezienie kwatery nie było wcale takie proste. W końcu udało nam się wynająć pokój w hoteliku (byliśmy oczywiście jedynymi gośćmi) za niezbyt wygórowaną cenę 70 lei. Dopiero kładąc się spać zauważyliśmy, że kwatera była nieprzygotowana do sezonu do tego stopnia, że zapomniano do poszwy dołączyć koca albo kołdry. A że noce nad Morzem Czernym w maju potrafią być bardzo chłodne, był to nasz najzimniejszy nocleg w trakcie całego pobytu. Oczywiście zanim do tego doszło, udaliśmy się nad morze. Plaża w Eforie jest dość czysta ale wąska i niestety daleko jej do klimatu Vama Veche. W tej sytuacji zrezygnowaliśmy z plażowania i udaliśmy się na zwiedzanie pobliskiej Konstancy.

Konstanca

Konstanca jest największym portem morskim Rumunii i czwartym w całej Europie. Ponadto jest bardzo stara, bo znana była jako Tomis już w VI w. p.n.e. Pierwsza z tych cech w dzisiejszym wyglądzie miasta zdecydowanie bardziej rzuca się w oczy. Mówiąc krótko, Konstanca nie jest miejscem szczególnie urokliwym. Miasto jest bardzo zaniedbane, a momentami wręcz brudne. Nie ma tu szczególnie oszałamiającej architektury czy innych miejsc wartych odwiedzenia. Do niewielkiego Starego Miasta przedzierać się trzeba przez dzielnicę cygańską, co może skutecznie zniechęcić turystę do zwiedzania. Nas bynajmniej zniechęciło. Do tego dodać należy drogie, snobistyczne knajpy, które wypadałoby chyba umieścić w bardziej urokliwym otoczeniu. W tej sytuacji rzuciliśmy tylko okiem na pomnik Owidiusza i kilka innych, w miarę ciekawych miejsc, sprawdziliśmy autobus do Bukaresztu na dzień następny, po czym wróciliśmy do Eforie.

Nasza rumuńska podróż dobiegała powoli do końca. Dzień później byliśmy już w Bukareszcie, kończąc tym samym wakacje w miejscu, w którym się zaczęły. Wakacje, zgodnie uznane za najprzyjemniejsze, jakich udało nam się w życiu doświadczyć. Również dzisiaj, po dwóch ponad miesiącach, gdy piszę te słowa, mam nieodpartą ochotę znaleźć się z powrotem w Rumunii…

Łotwa w obiektywie

nawschod — Sun, 09 Aug 2009 16:53:01 +0000

Nasza, niewspominana jeszcze na tym blogu, podróż na Łotwę miała miejsce prawie dwa lata temu. Nieco przykry jest fakt, że nie powstały żadne zapiski z tej wyprawy, które można opublikować. Nie znaczy to oczywiście, że w mojej głowie nie ma wspomnień dotyczących tego okresu, niewykluczone więc jest, że pewnym momencie dojdzie do ich skutecznego odgrzebania. Tymczasem jednak postanowiłem zająć się stroną zdjęciową przedsięwzięcia. Zdaje sobie sprawę, że poniższe fotki nie zawsze są najlepszej jakości, czemu winien jest kiepski sprzęt, którym wtedy się posługiwaliśmy. Mimo to, chcę wierzyć i mam wielką nadzieję, że poniższa galeryjka warta jest obejrzenia.

Gość Na Wschód: Ewa Serwicka – Złoto, monumentalizm i Dniepr

nawschod — Fri, 24 Jul 2009 19:09:03 +0000

Moje pierwsze spotkanie ze wschodem Europy miało miejsce całkiem niedawno i całkiem przypadkowo. Na początku czerwca dowiedziałam się, że mam wolny długi weekend. „Jedźmy do Kijowa”, zaproponowała koleżanka. I pojechałyśmy. Pociągiem. Ktokolwiek ze znajomych usłyszał „pociąg na Ukrainę”, otwierał oczy ze zdziwienia, a następnie zaczynał roztaczać wizje szeregu niebezpieczeństw czyhających w takim środku transportu na dwie młode, niewinne osoby. Uważać na przemytników, uważać na celników, uważać na złodziei, uważać na towarzyszy podróży. Strach się bać. „Nie może być tak źle”, pomyślałyśmy. I okazało się, że miałyśmy rację. Podróż pociągiem do Kijowa jest bezpieczna i wygodna. I – przyznaję, że to mnie trochę zaskoczyło – na stację w Kijowie wjechaliśmy idealnie punktualnie!

Jakbym miała opisać Kijów w dwóch słowach, to powiedziałabym „złoto i monumentalizm”. No dobrze, wyszły trzy, ale powiedzmy, że „i” się nie liczy. Rozwijając pierwszą część – Kijów pełen jest przebogato zdobionych, uroczych cerkwi krytych złotymi kopułami. Złoto połyskuje w promieniach słońca. Kapie z dachów. Rozlewa się po zakamarkach. Tak jak w Ławrze Kijowsko-Peczerskiej, prawosławnym zespole klasztornym słynącym z zakonserwowanych ciał mnichów znajdujących się w pieczarach wydrążonych przez pierwszych zakonników, gdzie na, nazwijmy to zapleczu, stało na ziemi kilkanaście takich złotych kopuł. Mogę się jedynie domyślać, że były zdjęte do renowacji. Złote kopuły bardziej warto jednak oglądać z góry. Dwie najciekawsze cerkwie można podziwiać z wież dzwonniczych stojących obok: zielono-złoty Sobór Sofijski i niebiesko-złoty Monastyr św. Michała Archanioła o Złotych Kopułach. Ale nie wszystko złoto, co się złotem nazywa. Złote Wrota w Kijowie są zrobione z drewna i cegieł. Tak dla odmiany.

A monumentalizm? Otóż te wszystkie urocze cerkwie wciśnięte są między monumentalne budowle rodem z socrealizmu. Weźmy taki Chreszczatyk, główną arterię komunikacyjną Kijowa, gdzie wzdłuż całej ulicy stoją ogromne, ciężkie, potężne budowle. Co ciekawe, mimo całej swojej ciężkości, nie przytłaczają. Może dlatego, że Chreszczatyk to szeroka ulica? Albo Matka Narodów. Nasz gospodarz uprzedzał nas, że idąc z Ławry na południe przejdziemy przez park i zobaczymy dużą rzeźbę kobiety z rękoma do góry. Ale takiego czegoś się nie spodziewałyśmy. Matka wyrosła jak spod ziemi demonstrując swoją tytanową dominację nad okolicą. Dodajmy do tego pieśni patriotyczne dochodzące z głośników poustawianych na całym terenie wokół statuy, czołgi i samoloty stojące dookoła i socrealistyczne rzeźby robotników nieopodal, i zaczynamy się czuć jak w trochę innej bajce.

Złoto i monumentalizm mieszają się też na Majdanie Niepodległości. Tu wprawdzie nie stoi żadna cerkiew ze złotymi kopułami, ale złotem oblany jest pomnik słowiańskiego bóstwa Berehyni, górujący nad całym placem. I on też jest monumentalny. Ale Majdan zaskoczył mnie trochę z innych względów. Myślę, że po telewizyjnych relacjach z pomarańczowej rewolucji miałam wizję Majdanu jako wielkiego, pustego betonowego placu, odgrywającego latem rolę przerośniętej patelni. A tu okazało się, że jest to bardzo przyjemne miejsce, pełne skwerków z zielenią, ławeczek i – co najważniejsze – fontann. Fontanny te oferują natychmiastowe schłodzenie stóp wędrowców albo też ekspresowe zmoczenie całych ciał najczęściej młodych dziewcząt, które z piskiem wskakują do wody. Sama radość!

Ukraińcy, których spotkałyśmy na naszej drodze w Kijowie byli niesamowicie sympatyczni. Na przykład Dima, nasz gospodarz, który opowiedział nam ze szczegółami, gdzie warto iść i co zobaczyć, a w sobotę sam został naszym przewodnikiem. A wieczorem w czwartek zabrał nas na spacer nad Dniepr. Tutaj spotkało mnie kolejne zaskoczenie. Taki nocny spacer promenadą nad rzeką okazał się normalną, bezpieczną przechadzką. Na tyle normalną, że dwa dni później postanowiłyśmy spędzić wieczór nie tylko przechadzając się nad Dnieprem, ale dokładnie tak, jak robili to tamtejsi młodzi ludzie. Czyli z butelką szampana. To znaczy Ukrainskoje Igristoje. Jako suplement wybrałyśmy truskawki. To był naprawdę przyjemny wieczór.

A jak by tak połączyć i złoto, i monumentalizm, i Dniepr? Nic prostszego! W tym celu zawędrowałyśmy na drugą stronę rzeki mostem pieszym, który wyglądał, jakby pamiętał czasy dinozaurów i spędziłyśmy miło czas relaksując się na naddnieprzańskiej plaży. Stamtąd miałyśmy elegancki widok na brunatną rzekę, szarą tęczę i seledynowo-złotą Cerkiew św. Andrzeja. Szara tęcza to tak naprawdę zrobiony z tytanu Pomnik Przyjaźni Narodów (ukraińskiego i rosyjskiego) w kształcie łuku. Też monumentalny. A pod łukiem stoją dwie rzeźby: dwóch panów symbolizujących właśnie tę przyjaźń i drugi, upamiętniający ugodę perejasławską. A niedawno dostawiono trzeci pomn… znaczy się telebim, na którym wyświetlane są mecze piłki nożnej. Pasuje idealnie.

Taki waśnie jest Kijów. Zaskakujący. Mieszający pojęcia i epoki. Zapraszający do stołu i podający koktajl różnych stylów w kieliszku do wina musującego. Częstujący słodkościami kniazia Jarosława Mądrego, przez kijowian nazywanego Wujkiem z Ciastem (faktycznie, tak został wyrzeźbiony, jakby niósł na tacy wykwintny tort). Otwarty i przyjazny. Monumentalny. Pozytywny. I zdecydowanie zapraszający do odwiedzenia ponownie.

Autorka: Ewa Serwicka – „Fascynuje mnie świat, odkrywanie jego pięknych zakamarków, poznawanie ludzi i kultur.” Więcej o wyprawie do Kijowa i o innych podróżach na blogu Odkrywam Świat. Ewę możesz również spotkać na Blipie a więcej jej zdjęć z Ukrainy, i nie tylko, zobaczyć na Flickr.

Rumuńskie wspomnienia – Sinaia i Sighişoara

nawschod — Sat, 11 Jul 2009 16:01:34 +0000

Minął już czas jakiś od opublikowania na Na Wschód wpisu wspominającego nasz tegoroczny pobyt w Brasovie. Prawdę powiedziawszy był to czas dostatecznie długi, abym poczuł dyskomfort z powodu zaniechania publikacji kolejnych odcinków cyklu „Rumuńskie wspomnienia”. Czas więc wziąć się w przysłowiową garść i skrobnąć słów kilka o kolejnych miejscach, które udało nam się odwiedzić. Zarówno Sighişoara jak i Sinaia to małe miejscowości położone stosunkowo blisko, będącego naszą bazą wypadową, Brasova. Z tych właśnie względów pierwszej poświęciliśmy jedno popołudnie, drugiej natomiast zaledwie kilka godzin.

Sinaia

Jak wspominałem w transylwańskim odcinku „Rumunii planowanej i wyobrażanej” jedynym właściwie powodem, dla którego zdecydowaliśmy się odwiedzić Sinaię był zamek Peleş. Zresztą nawet gdybyśmy chcieli zobaczyć coś więcej, mogłoby się to okazać niewykonalne. Nasz pobyt tam został bowiem mocno ograniczony przez rozkłady jazdy busów i pociągów. Samo znalezienie zamku okazało się zadaniem o sporym stopniu trudności. Przede wszystkim dlatego, że z jakiś powodów drogę do niego zapomniano oznaczyć. Mam mocne przekonanie, że jest to objaw pewnego charakterystycznego rysu rumuńskiej rzeczywistości, zwanego dalej roboczo „nieinstytucjonalnością”. Przejawia się on właśnie w braku odpowiednich oznaczeń, rozkładów jazdy i tym podobnych. Jak już wspominałem w jednym z poprzednich wpisów, Rumuni te oczywiste zaniedbania nadrabiają uprzejmością i skłonnością do pomocy. W tym wypadku jednak nie szła ona w parze z umiejętnościami językowymi, przez co nasza droga do zamku niepotrzebnie się wydłużyła.

O samym Peleş pisałem już kilka słów, których teraz, z oczywistych powodów, nie będę powtarzał. Będę natomiast niektóre informacje prostował. Napisałem bowiem, że zamek był własnością Michała I, co jest prawdą, choć tylko częściową. Już kilka pokoleń wcześniej należał on bowiem do Elżbiety zu Wied. Jej pokrewieństwa z Michałem, nie udało mi się niestety ustalić, ciągłość władzy jest natomiast niewątpliwa. Elżbieta była bowiem królową Rumunii i żoną jednego jego z jego poprzedników. Od razu nasuwa się pytanie, dlaczego akurat postać tej królowej tak mnie zainteresowała. Otóż zagłębiając się (na miarę moich skromnych możliwości) w historię Rumunii przed podróżą do tego kraju, nigdy wcześniej się na nią nie natknąłem. A tu nagle w Sinai jej pomnik, w Bukareszcie ulica jej imienia. Wystarczający powód, żeby tą postacią zainteresować się bliżej, co właśnie uczyniłem. A efekty są jak najbardziej pozytywne. Otóż Elżbieta była osobą, która pod wieloma względami wyprzedzała swoje czasy. Popierała wyższe wykształcenie kobiet i uważała republikę za ustrój lepszy od monarchii, ponieważ „wtedy wszyscy są równi”. W swoich pamiętnikach pisała „Nie mogę zrozumieć głupoty ludzi, którzy nas [monarchów, arystokratów] tolerują”. Przyznać trzeba, że jak na monarchnię i arystokratkę, były to poglądy mocno oryginalne. Królowa była również poetką i powieściopisarką, tworzyła pod pseudonimem Carmen Sylva. Poza tym Elżbieta angażowała się mocno w działalność charytatywną i społecznikowską, co zjednało jej wielka sympatię Rumunów. Na pomniku w Sinai Eżbieta Carmen Sylva nie została raczej przedstawiona w swoich najlepszych czasach, ale lepsze to niż nic.

Inną atrakcją Sinai jest monastyr, czyli coś na kształt warownego klasztoru. W takim miejscu często szukano schronienia w czasie historycznej zawieruchy. Nie inaczej było w przypadku monastyru w Sinani, gdzie chronili się między innymi uciekinierzy z Bukaresztu podczas walk z tureckimi najeźdźcami. Co ciekawe nazwa monastyru (i podejrzewam całej miejscowości) pochodzi od góry i półwyspu Synaj, co było pomysłem jego fundatora, który wcześniej podróżował po tej części świata.

Sighişoara

Miastem, które koniecznie trzeba odwiedzić będąć w Rumunii jest Sighişoara. Średniowieczne, wyjątkowo urokliwe miasteczko, o którym już zdarzyło mi się pisać. Stara część miasta położona jest na wzgórzu, po jego bokach ciągną się rządki schodów, którymi można dostać się na górę. Sighişoara sprawia naprawdę miłe wrażenie. Uliczki są wąskie i tworzą chaotyczny układ, z niewielkim centralnym ryneczkiem. To właśnie tutaj stoi dom, w którym urodził się Vlad Palownik (nie sposób go przeoczyć, ozdobiono bo bowiem tandetną, popkulturową makietą wampira). Teren, choć niezbyt duży, świetnie nadaje się na połączone ze zwiedzaniem długie spacery. Tu i ówdzie można natknąć się na urokliwą knajpkę czy restaurację, gdzie można w spokoju przysiąść i wczuwać w specyficzny klimat tego miejsca. Najwyższe miejsce wzgórza (dostać się tam można długimi drewnianymi schodami) to doskonały punkt widokowy na Sighişoarę. Ponadto znajduje się tam kościół, specyficzny samotny domek (niewątpliwie zamieszkany) i schodzący w dół po zboczu cmentarz saski. A ze spraw bardziej prozaicznych, choć niezmiernie ważnych zwłaszcza gdy w żołądku ściska, niemal u stóp staromiejskiego wzgórza znajduje się świetna restauracja o nazwie „Quatro Amici”.

Rumuńskie wspomnienia – Brasov

nawschod — Mon, 22 Jun 2009 19:30:48 +0000

Ponieważ nasza podróż po Rumunii przebiegała początkowo dokładnie według planu, bardzo szybko przenieśliśmy się do Brasova. Zostawiliśmy za sobą budzący sprzeczne uczucia Bukareszt, aby znaleźć się w miejscu, które reklamowane jest jako jedno z najładniejszych rumuńskich miast. I przyznać trzeba, że taka reklama jest jak najbardziej na miejscu.

Brasov oddalony jest od Bukaresztu o nieco ponad 150 km, którą to odległość przebyliśmy minibusem. Droga przecina łuk Karpat ciągnąc się stromymi i dość groźnie wyglądającymi serpentynami. Przekroczenie górskiego łańcucha oznacza w tym przypadku wkroczenie na teren Siedmiogrodu, którego Brasov jest jednym z głównych ośrodków miejskich. Samo miasto położone jest w dolinie, co nie tylko mocno dodaje mu uroku, ale również (jak mniemam) w dużej mierze uchroniło je przed zapędami komunistycznych planistów. Starówka wypełnia bowiem naturalne zagłębienie na tyle szczelnie, że dobudowywanie czegokolwiek praktycznie nie wchodziło w grę. Nie zmienia to oczywiście faktu, że nowa część Brasova stworzona została według najlepszych rumuńskich, komunistycznych standardów, co oznacza, że jest po prostu brzydka.

Zaraz po „wylądowaniu” w Brasovie zostaliśmy zaczepieni przez kobietę oferującą kwatery. Zdecydowaliśmy się na pokój z łazienką i kuchnią w cenie 120 lei za dobę. Decyzja była tym łatwiejsza, że punkt informacji turystycznej na dworcu okazał się… kioskiem z gazetami. Kwatera położona była w starej części miasta, poza obrębem dawnych murów miejskich, czyli w miejscu gdzie dawniej pozwalano osiedlać się Rumunom (w obrębie murów zamieszkiwali Sasi). Okolica była bardzo malownicza, wąskie uliczki i małe domki tworzyły wakacyjny klimat a do Starówki można było dojść w 15 minut.

Brasov jest miastem wyjątkowo ładnym, co rzuca się w oczy zwłaszcza, jeśli właśnie opuściło się Bukareszt. Spore wrażenie robi Stary Rynek, otoczony urokliwymi kamienicami, pełen piwnych ogródków, kawiarni i restauracji. Również otaczające go ulice prezentują się bardzo przyjemnie, zachęcając do krążenia wokół i odkrywania coraz to nowych miejsc. To samo można zresztą powiedzieć o innych flagowych zabytkach Brasova. Nam przypadła do gustu zarówno ciemna bryła słynnego Czarnego Kościoła jak i delikatna sylwetka kościoła św. Mikołaja. Niewątpliwą atrakcją miasta jest również kolejka, którą można się dostać do punktu widokowego na pobliskim wzgórzu. Umieszczony w pobliżu wielkiego napisu „Brasov” (podobnego do znanych wszystkim liter „Hollywood”) taras pozwala podziwiać panoramę miasta i otaczających je wzgórz.

Z pełną świadomością, że dołączam się do sporego tłumu, polecam Brasov, jako miejsce które koniecznie trzeba odwiedzić, będąc w Rumunii. Dla tych natomiast, dla których jest to niewystarczająca rekomendacja, załączam kilka zdjęć tego sympatycznego miasta.

Rumuńskie wspomnienia – Bukareszt

nawschod — Mon, 15 Jun 2009 18:38:10 +0000

Od dzisiaj na Na Wschód zaczynam serię wspomnieniową dotyczącą naszej wyprawy do Rumunii. Na pierwszy ogień idzie oczywiście Bukareszt, tam bowiem nasza podróż się zaczęła i skończyła. Jeśli ktoś ma ochotę porównać wersję wyobrażoną tego miejsca z tym, z czym w rzeczywistości się zetknęliśmy, zachęcam do rzucenia okiem na pierwszy odcinek Rumunii planowanej i wyobrażanej. Za ewentualną zbieżność, czy też rozbieżność między oczekiwaniami a rzeczywistością Na Wschód nie odpowiada.

Pierwszy nasz kontakt z Bukaresztem (dzięki uprzejmości Simony) ograniczony był samochodową szybą i trasą z lotniska do centrum przez ogromne korki. I to jest pierwsza rzecz, która każdemu turyście z pewnością od razu rzuci się w oczy. W stolicy Rumunii odnosi się wrażenie, że każdy obywatel ma dwa samochody i jeździ nimi jednocześnie. Zresztą, to co przeciętny Polak rozumie pod określeniem „jazda samochodem” jest bardzo dalekie od rzeczywistości rumuńskich dróg i ulic. Pojazdy zaparkowane gdzie bądź i byle jak, szerokie drogi, na których zapomniano wydzielić pasów ruchu, szybkość, zamieszanie, bałagan to bukaresztańska codzienność. A skoro już jesteśmy w temacie drogowym, warto wspomnieć o taksówkach. W Bukareszcie są one dość tanie i w obliczu bałaganu jaki panuje w temacie dworców autobusowych i nieogarnialności samego miasta, warto się czasami skusić. Najbezpieczniejszą metodą wydaje się ta, z której sami korzystaliśmy, czyli poproszenie pracowników hostelu o wezwanie taksówki. W ten sposób mamy gwarancję, że niepotrzebnie nie przepłacimy.

W Bukareszcie trudno jest znaleźć tanią kwaterę, dlatego dla wielu jedynym wyjściem pozostają hostele. Ten, który nam przypadł w udziale, był w miarę niedrogi (35 euro za pokój dwuosobowy) i zlokalizowany blisko starej części miasta. Na plus zdecydowanie można ocenić personel. Bardzo sympatyczni, pomocni ludzie, których można było zapytać i poprosić niemal o wszystko. Poza tym niestety ocena hostelu wypada dość średnio. Mam tu na myśli wygląd, czystość i wszystko inne, co wiąże się z pojęciem kwatery. Zdecydowanie natomiast kiepsko należy ocenić bezpośrednie sąsiedztwo naszego pokoju. Był on umieszczony na piętrze, gdzie wdrapywać się trzeba było stromymi schodami. Domyślaliśmy się, że piętro owo dopiero niedawno zostało przez hostel przejęte, gdyż naprzeciwko mieszkała starsza pani, która z pewnością nie była klientem tego przybytku. Ta właśnie osoba, nazwana przez nasz roboczo „jędzą” (a było to jedno z delikatniejszych określeń, jakimi ją opisywaliśmy), miała dość niecodzienne zwyczaje. Otóż kilkakrotnie wydzierała na nas ryja (niestety, żadne delikatniejsze określenie nie oddaje w pełni „grozy” sytuacji) w swoim ojczystym języku, którego oczywiście nie rozumieliśmy. W związku z tym trudno było nam się domyślić, co jest powodem jej rozjuszenia, zwłaszcza że nic strasznego nie robiliśmy. Teraz cała sytuacja wydaje nam się śmieszna, ale wtedy byliśmy mocno tym wszystkim zirytowani. Aby zamknąć ostatecznie temat kwatery, dodam tylko że nazywała się Midland Youth Hostel 2.

Podobno w przypadku ludzi, o tym czy daną osobę polubimy czy nie, decyduje pierwsze 30 sekund. Gdyby z miastami było tak samo, Bukareszt miałby fanów jedynie w Światowym Związku Masochistów, o ile takowy istnieje. Nasze pierwsze kroki po jednej z głównych ulic miasta (tu zwanych dla odmiany bulwarami) były jednym z najmniej przyjemnych przeżyć podczas całego pobytu w Rumunii. Bulevardul Nicolae Bălcescu pełen jest pędzących samochodów i dziwnych ludzi. Przez pierwszych kilka minut czuliśmy się wręcz jak poruszające się okazy muzealne, bowiem przechodnie przyglądali się nam z mieszaniną ciekawości i wyższości. (Tu od razu należy nadmienić, że gapienie się nie jest w Rumunii niczym dziwnym, jest szeroko praktykowane i chyba nie jest uważane za specjalnie niegrzeczne.) Dochodził do tego niezbyt przyjemny widok okolicznych zabudowań, na który składały się głównie bloko-kamienice z czasów Ceauşescu, (które zresztą są nieodłączną częścią miejskiej architektury), brud, a momentami także nieprzyjemny zapach. Krótko mówiąc, jeśli ktoś wybiera się do Bukaresztu w nadziei, że miasto to od razu go urzeknie, lepiej niech zostanie w domu.

Tak jak nie można z całą odpowiedzialnością powiedzieć, że Bukareszt jest miastem ładnym, tak nie można po prostu stwierdzić, że jest brzydki. Bardziej urokliwą stronę miasta odkryliśmy nieco później, kiedy opuściliśmy główną ulicę a także podczas ostatniego dnia naszego pobytu w Rumunii, gdy zawitaliśmy tu ponownie. Przede wszystkim zdecydowanie lepszym miejscem na spacer jest ulica równoległa do bulwaru Bălcescu czyli Calea Victoriei. Zabudowa jest dużo przyjemniejsza a w niewielkim pobliżu znajdują się ogródki piwne. Co nie znaczy, że znajdziemy tu klimat architektoniczny podobny do innych stolic tak nowej, jak i starej Europy. Bukareszt jest miejscem, które wyjątkowo wiele wycierpiało podczas rządów Nicolae Ceauşescu. Jako reprezentacyjne miasto komunistycznego reżimu poddawany był kaleczącym eksperymentom, których efekty widać do dzisiaj. Obrzydliwe komunistyczne bloki zasłaniają wiele wartościowych historycznych obiektów, te drugie zaś często wciąż są mocno zaniedbane. Przez miasto, na rozkaz wodza, sztucznie poprowadzona została rzeka a olbrzymią część dawnej Starówki po prostu zrównano z ziemią. Swoistym symbolem nieograniczonej i destrukcyjnej władzy „Geniusza Karpat” było przesunięcie jednej ze świątyń o 14 metrów ponieważ „zasłaniała widok”. I tak chyba należy traktować to miasto. Bardziej jako wielką lekcję historii niż urokliwe miejsce do beztroskich spacerów.

W Bukareszcie niemal nie sposób zrobić zdjęcia ładnego budynku, żeby w tle nie straszył jakiś „potworek”. W którymś momencie człowiek przestaje wręcz szukać rzeczy ładnych i zamienia się w skrupulatnego reportera, którego celem jest bardziej pokazanie prawdy niż piękna. Prawdziwy Bukareszt z naszego, mocno subiektywnego, punktu widzenia, poniżej:

Rumunia planowana i wyobrażana – Brasov i okolice

nawschod — Mon, 27 Apr 2009 18:12:41 +0000

Dzisiaj „Rumunii planowanej i wyobrażanej” odsłona druga. Opuszczając Bukareszt udamy się na północ, do Brasova. Miasto same w sobie zapowiada się ciekawie, więc spędzimy tam zapewne kilka dni. Ponadto, okolice obfitują w interesujące miejsca, które w założeniu będą celem jednodniowych wycieczek. Zapraszam zatem do dalszego podążania naszym wyimaginowanym rumuńskim szlakiem. A ci, którzy przeoczyli część pierwszą, mogą zapoznać się z nią tutaj.

Brasov

Jeśli duszy Bukaresztu nie uda nam się jednak odnaleźć, wierzę że wynagrodzi nam to wizyta w Brasovie. Piękno miasta wychwalane jest na każdej, jego dotyczącej, stronie internetowej, jak również w naszym przewodniku. Zakładam więc, że jest to informacja sprawdzona i wiele sobie po wizycie w tym miejscu obiecuję.

Na przysłowiowych kartach historii miasto pojawia się w XIII wieku jako gród handlowy. I to właśnie handel stanowić będzie przez wieki o pozycji Brasova i jego mieszkańców. A szybko stała się ona na tyle silna, że miasto zyskało sporą niezależność, min. prawo do bicia monety i zawierania suwerennych traktatów z władcami księstw rumuńskich. Już pod koniec XIV wieku miasto dorobiło się fortyfikacji. Co ciekawe, w owych czasach w obrębie murów mogli mieszkać jedynie Sasi, Rumuni musieli się zadowolić osiedlami położonymi poza miejskimi fortyfikacjami. Wszystko to dodatkowo komplikuje fakt, że to właśnie Brasov stał się później jednym z najistotniejszych ośrodków kształtowania się rumuńskiej świadomości narodowej. To pokazuje, jak bardzo złożono jest historia ziem rumuńskich, bo trudno tu mówić wprost o historii Rumunii. Nie chcę wchodzić dokładnie w złożoną historię miasta. Dodam jedynie na koniec, co by sprawę dodatkowo skomplikować, że w latach pięćdziesiątych poprzedniego wieku Brasov nosił nazwę… Stalin. Uroczo, prawda?

Miasto pełne jest zabytkowych budowli. Jedną z nich jest Czarny Kościół, który nazwę swoją zawdzięcza sadzy powstałej przy okazji wielkiego pożaru w 1689. Jest to podobno najbardziej na wschód wysunięta katedra gotycka Europy. Czarny kościół w Brasovie wygląda tak:

Nie chcę się tu wymądrzać na temat brasovskich zabytków. Po pierwsze takie rzeczy najlepiej poznawać osobiście. Po drugie nie czuję się w tym temacie żadnym ekspertem. Jak dla mnie, widok na Plac Ratuszowy jest wystarczającą rekomendacją, żeby Brasov odwiedzić.

Sighişoara

Autobusy z Brasova do Sighişoary i z powrotem kursują dość często. To powoduje, że Sighişoara jest, jeśli nie idealnym, to na pewno dobrym miejscem na jednodniową wycieczkę. Ale nie tylko to.

Centrum Sighişoary znajduje się na liście Światowego Dziedzictwa Kultury UNESCO. Jest to jedno z najlepiej zachowanych średniowiecznych miast w tej części Europy. Oczami wyobraźni już widzę murowane fortyfikacje, stare budowle i urokliwie uliczki. Przyznam, że uwielbiam takie miejsca i jestem przekonany, że w Sighişoarze będzie mi się podobać. Krąży mi nawet po głowie myśl, czy jedno popołudnie to nie za mało na poczucie klimatu miasta…

Nie jest niczym dziwnym, że w miejscu, gdzie dzisiaj jest miasto, kiedyś była osada Daków. Odnoszę zresztą wrażenie, że w Rumunii nie ma miast, które nie powstały na miejscu starych osiedli dackich. Na historię Sighişoary istotny wpływ miała społeczność Sasów sprowadzona tu w końcu XIII wieku. Oni to przez lata rozwijali miejscowe rzemiosło i handel, to w ich obronie miasto uzbrajało się w fortyfikacje.

To tutaj urodził się Vlad III Palownik, czyli słynny Dracula (od którego na tym blogu chyba się nie uwolnię, chyba w końcu zasłuży na osobny wpis). Nie dziwi więc, że można w Sighişoarze odwiedzić Dom Draculi czyli Casa Vlad Dracul. Jeśli macie ochotę obczaić, jak mieszkają ludzie, z których potem robi się wampiry, fotka poniżej.

Sinaia

Czasami zdarza się tak, że buszując w necie napotka się zdjęcie i niemal od razu w głowie pojawia się myśl „tam muszę pojechać”. W moim przypadku tak właśnie było z Zamkiem Peleş w Sinaii. Zamek ów wygląda tak, i jest dla mnie wystarczającym powodem, żeby Sinaię odwiedzić

Zamek był własnością Michała I Hohenzollerna-Sigmaringena. Nazwisko monarchy jednoznacznie wskazuje, że był on królem Rumunii. I to nawet dwukrotnie. Po raz pierwszy objął tron jako małoletni berbeć i to tylko na trzy lata. Po tym czasie z emigracji powrócił jego ojciec, też król, a jakże, czyli Karol II i na następne 10 lat objął władzę. Na tron Michał I powrócił w roku 1940 dzięki Ionowi Antonescu, który ustanowił w Rumunii dyktaturę współpracującą z faszystowskimi Niemcami. Kiedy ci ostatni zaczęli ponosić porażki na frontach II Wojny Światowej, król przeprowadził udany zamach stanu i po czym przewrócił politykę zagraniczną do góry nogami. Od tej chwili Rumunii zaczęli walczyć po stronie Aliantów. Skutkiem tego było znalezienie się w obozie państw zwycięskich i jednocześnie w strefie wpływów Związku Radzieckiego. Dalsze wydarzenia były (przynajmniej z dzisiejszej perspektywy) łatwe do przewidzenia. Michał I został zmuszony do powołania komunistycznego rządu a później do emigracji. Co ciekawe, (jeśli Wikipedia nie zdeaktualizowała się w tym względzie) Michał I wciąż żyje. A kiedy w 1992 roku odwiedził Rumunię, spotkał się z bardzo entuzjastycznym przyjęciem.

Bran

Było już o miejscach, które zamierzamy zobaczyć, teraz co nieco o tym, którego odwiedzić nie mamy zamiaru. Bran, mimo że podobno architektonicznie prezentuje się ciekawie ma jedną istotną wadę. Jest oficjalnie reklamowany jako siedziba sami-wiecie-kogo. To powoduje, że poziom Vlada Palownika i poszukujących taniej sensacji turystów sięga tutaj zenitu. A tłumy ludzi, góry pamiątek i jarmarczny klimat są ostatnimi rzeczami, których w Rumunii będziemy szukać.

Ołomuniec w obiektywie

nawschod — Thu, 23 Apr 2009 18:15:44 +0000

„Ołomuniec jest po Pradze drugim najważniejszym i największym miejskim zabytkowym zespołem urbanistycznym w Czechach.” Tyle wikipedia. Pytanie natomiast, czy tego wpisu w największej internetowej encyklopedii nie edytował jakiś żądny zysku restaurator z ołomunieckiego rynku. Należało to sprawdzić. I mogę napisać z całą odpowiedzialnością: Ołomuniec jest pięknym miastem. Nawet na przełomie stycznia i lutego, w zimową, deszczową pogodę. Zapraszam do galerii.